Ռուսաստանի կոմպետենցիաներն ատոմային ոլորտում ավելի լավն են, քան ԱՄՆ–ինը․ Պեսկովը՝ Երևանի և Վաշինգտոնի ատոմային ծրագրերի մասին

ԵՐԵՎԱՆ, 12 փետրվարի․/ԱՌԿԱ/․ ՌԴ նախագահի մամուլի քարտուղար Դմիտրի Պեսկովը հայտարարել է, որ ատոմային էներգետիկայում Ռուսաստանի կոմպետենցիաները գերազանցում են ԱՄՆ–ի հնարավորությունները, իսկ ծառայությունների արժեքն ավելի ցածր է։

Մեկնաբանելով խաղաղ ատոմի ոլորտում Հայաստանի և ԱՄՆ-ի համագործակցության հեռանկարները՝ Կրեմլի ներկայացուցիչը մատնանշել է, որ Հայաստանում գործող ատոմային օբյեկտները կառուցվել են խորհրդային նախագծերով, ինչը պայմանավորում է ռուսական կողմի համապատասխան կոմպետենցիաների առկայությունը։

«Ռուսաստանն այս ոլորտում օժտված է մեծ կոմպետենցիաներով և բարձր մրցունակությամբ։ Լինելով ատոմային էներգետիկայի բնագավառում առաջատար երկրներից մեկը՝ այն ի վիճակի է դիմանալ միջազգային մրցակցության բարձր մակարդակին, եթե նման մրցակցությունը պահանջված լինի գործընկերների կողմից։ Ռուսաստանն ավելի քիչ միջոցներով ի վիճակի է ապահովել բարձր որակ երկարաժամկետ հատվածում»,- նշել է Պեսկովը, հայտնում է ՏԱՍՍ-ը։

Հայ–ամերիկյան համաձայնագրերը

ԱՄՆ փոխնախագահ Ջեյ Դի Վենսի՝ փետրվարի 9-ին Հայաստան կատարած պաշտոնական երկօրյա այցի շրջանակում ստորագրվել է համատեղ փաստաթուղթ՝ միջուկային էներգիայի խաղաղ օգտագործման բնագավառում համագործակցության մասին միջկառավարական համաձայնագրի շուրջ բանակցությունների ավարտի վերաբերյալ։

Փաստաթուղթը ձևավորում է իրավական հիմք խաղաղ ատոմի ոլորտում հետագա փոխգործակցության, մասնավորապես՝ լիցենզավորման և ԱՄՆ տեխնոլոգիաների ու սարքավորումների հնարավոր ներգրավման համար։ Համաձայնագիրը նախատեսում է մինչև 5 միլիարդ դոլարի արտահանման մատակարարումներ սկզբնական փուլում և ևս մինչև 4 միլիարդ դոլար՝ վառելիքի և սպասարկման համար։

Ռոսատոմի առաջարկի մասին

Ավելի վաղ ՀՀ ԱԺ նախագահ Ալեն Սիմոնյանի հետ հանդիպման ժամանակ «Ռոսատոմի» գլխավոր տնօրեն Ալեքսեյ Լիխաչովը Հայաստանին առաջարկել էր համալիր համագործակցություն ատոմային էներգետիկայի ոլորտում։

Համագործակցությունը կարող է ներառել մեծ, միջին կամ փոքր հզորության ատոմակայանների կառուցում, ինչպես նաև ոչ միջուկային բնույթի նախագծեր, պարզաբանել են «Ռոսատոմում»։

Հայկական կողմի քննարկմանն արդեն ներկայացվել է «Ռոսատոմ» պետական կորպորացիայի կողմից մշակված 1200 ՄՎտ հզորությամբ նոր էներգաբլոկի կառուցման նախնական տեխնիկատնտեսական հիմնավորումը (ՏՏՀ)։

ԱԷԿ–ի մոդելի ընտրության մասին

ՀՀ տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարար Դավիթ Խուդաթյանը հայտարարել է, որ Հայաստանի իշխանությունները որոշում են կայացրել, որ նոր ատոմակայանը լինելու է մոդուլային տիպի, սակայն վերջնական ընտրությունը կկատարվի 2026–2027 թվականներին։

«Մենք շարունակում ենք ուսումնասիրել առաջարկները, այդ թվում՝ Ռուսաստանի, ԱՄՆ-ի, Չինաստանի, Հարավային Կորեայի և Ֆրանսիայի գործընկերների հետ», - ասել է Խուդաթյանը:

Հայկական ԱԷԿ–ի մասին

Հայկական ԱԷԿ-ը՝ Հարավային Կովկասի տարածաշրջանում միակ ատոմային էլեկտրակայանը, գտնվում է Մեծամոր քաղաքի մոտ՝ Երևանից մոտ 30 կմ դեպի արևմուտք։ Կայանը երկրի էլեկտրաէներգիայի հիմնական աղբյուրներից մեկն է՝ ապահովելով ընդհանուր արտադրության մինչև 40%-ը։

Գործող էներգաբլոկի շահագործման ժամկետը երկարաձգվել է մինչև 2026 թվականը, և աշխատանքներ են տարվում այն ևս 10 տարով կրկնակի երկարաձգելու ուղղությամբ։

Հայաստանի իշխանությունները ծրագրում են 8–10 տարվա ընթացքում կառուցել նոր ատոմակայան։ Ներկայումս ուսումնասիրվում են տարբեր տարբերակներ և ԱՄՆ-ի, Ֆրանսիայի, Չինաստանի, Ռուսաստանի ու Հարավային Կորեայի գործընկերների փորձը։

Ավելի վաղ «Ռոսատոմի» գլխավոր տնօրենի առաջին տեղակալ Կիրիլ Կոմարովը, պատասխանելով «ԱՌԿԱ» գործակալության հարցին, հայտարարել էր, որ կորպորացիան կարող է Հայաստանին առաջարկել 50-ից մինչև 1000 ՄՎտ հզորությամբ միջուկային ռեակտորներ։ Նրա խոսքով՝ կա հնարավորություն, մասնավորապես, 50 ՄՎտ հզորությամբ բլոկներից «հավաքել» ցանկացած հզորության ռեակտոր։