Քոչարյանը խոսել է Արցախում կրած պարտության պատճառների մասին (ՎԻԴԵՈ)
28.01.2021,
01:30
Ռոբերտ Քոչարյանն անդրադարձել է Արցախում Ադրբեջանի կողմից սանձազերծած պատերազմում կրած պարտության պատճառներին. ՎԻԴԵՈ
ԵՐԵՎԱՆ, 28 հունվարի./ԱՌԿԱ/. ՀՀ նախկին նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանը հարցազրույցում անդրադարձել է Արցախում Ադրբեջանի կողմից սանձազերծած պատերազմում կրած պարտության պատճառներին։
«Անցած ժամանակահատվածում էլի մի շարք բացահայտումներ եղան, որոնք ավելի մեծ կասկածներ առաջացրեցին, թե ինչու մենք այսպիսի պարտություն ունեցանք։ Եվ դա գումարվեց այն հանգամանքին, որ այն ժամանակ հնչեցված փաստերին, որևէ ողջամիտ բացատրություն մենք չենք ստացել։ Եվ սա՛ է ստեղծում այն մթնոլորտը, որի պատճառով քաղաքացիների շրջանում բազմաթիվ հարցեր են առաջանում, որոնք անպատասխան են մնում պետական մարմինների կողմից։ Սա, իհարկե, մեծ պրոբլեմ է», – կարծում է Քոչարյանը։
«Այսպիսի մի դիլեմա է առաջանում յուրաքանչյուր մարդու համար․ վարչապետը, իշխանությունն արեցին ամեն ինչ պատերազմ ունենալու համար կամ չարեցին ոչինչ պատերազմը կանխելու համար։ Եվ երկրորդը․ վարչապետը, իշխանությունը արեցին ամեն ինչ պատերազմում պարտվելու համար և չարեցին ոչինչ պատերազմում չպարտվելու համար։ Երբ քաղաքացին այսպիսի դիլեմայի առջև է կանգնում, իհարկե, սա նորմալ վիճակ չէ», – ասել է նա։
Այն հարցին թե, Քոչարյանն ունի՞ պատասխաններ, նա ասել է․ այնքան շատ են սխալները, որ ինքը կարծում է՝ մեկ մարդու համար, մեկ պատերազմի համար դրանք չափից դուրս շատ են։
«Ես կառաջարկեի այդ հարցին նայել այլ անկյան տակ․ իսկ ինչն է ճիշտ արվել, որպեսզի չունենանք պատերազմ և չպարտվել այդ պատերազմում։ Այս 2,5 ամսվա մեջ որևէ մեկը չի ասել, թե ինչն է ճիշտ արել այս վարչապետը, այս իշխանությունը այս վիճակում չհայտնվելու համար», – հայտարարել է Քոչարյանը։
Նրա խոսքով, սա ուղղակի ապշեցնում է, որ ենթադրվող բազմաթիվ քայլերից, նույնիսկ պատահաբար դու մեկ ճիշտ քայլ չես անում։
«Խոսքը մի շարք բաների մասին է․ դիվանագիտական ձախողում, գործընթացը փակուղի մտցնել, հրահրել Թուրքիային, Ադրբեջանին, քայլերով միավորել նրանց մեր դեմ, պատերազմի ժամանակ մարտական ճանապարհ անցած փորձառու հրամանատարների չեզոքացում, կանոնավոր բանակից անցում ջոկատների, այս ամենը քննարկվել է և շարունակում է քննարկվել մինչև օրս։ Եվ կրկնեմ, օգնեք ինձ ասել՝ ո՞ր քայլն է եղել ճիշտ, այս վիճակում չհայտնվելու համար», – նշել է նա։
Քոչարյանը նաև պատասխանել է այն հարցին, թե, հնարավոր է, որ Բելառուսի նախագահ Ալեքսանդր Լուկաշենկոն ՀՀ երրորդ նախագահ Սերժ Սարգսյանի հետ զրույցում առաջարկել է նրան 5 մլրդ դոլար Արցախի տարածքներից հրաժարվելու համար, ինչին Սարգսյանն առաջարկել է ավելի շատ։ Քոչարյանը նշել է, որ ձայնագրությունից նկատելի է, որ այդպիսի թեմա եղել է, քննարկումներ եղել են, մերժում եղել է։
«Հայտնի դարձավ նաև, որ այս նոր իշխանությունը այս կարգի խոսակցության մեջ մտել է Ադրբեջանի հետ, հայտնի պաշտոնյա, հանդիպում Դուբայում, փաստացի եղել է։ Եվ մենք չգիտենք՝ այդ առաջարկն ընդունվե՞լ է, թե՞ մերժվել։ Մենք ունենք այդպիսի խոսակցություն, որը հաստատված է և անհերքելի, և ունենք արդյունք, խոսքը տարածքների դիմաց 5 միլիարդի մասին էր։ Պատերազմի հետևանքով մենք ունենք կորած տարածքներ, ընդ որում ավելի շատ, քան այն 7 տարածքներն էին, որոնք մասին խոսում էին», – ասել է նա։
«Հիմա ես չունեմ փաստեր՝ հայտնաբերելու, ապացուցելու համար, հիմա մի բան էլ ավելի կապը, հետևանքի և առաջարկի միջև, բայց մենք ունենք իրավապահ մարմիններ, եթե ունենք պետություն, ապա այդ կապը պետք է կամ հերքվի կամ հաստատվի Դա կարելի է անել լայնածավալ և պրոֆեսիոնալ հետաքննությամբ։ Իսկ քանի որ իշխանությունը մերժում է որևէ նույնիսկ ուսումնասիրություն, մերժում է փաստահավաք խմբի ձևավորումը, ուրեմն ՀՀ յուրաքանչյուր քաղաքացի իրավունք ունի մտածելու, որ այդպիսի գործարք եղել է, այնքան ժամանակ, քանի դեռ դա չի հերքվել։ Պարզ է, որ այս իշխանության օրոք դա հնարավոր չի անել, իշխանությունը պետք է փոխվի, և քաղաքացիները իմանան՝ ինչ է կատարվել իրականում։ Ստեղծվում է տպավորություն, որ ամեն մեկը կարող է մտածել, որ սա եղել նախօրոք պարտությունը պլանավորած պատերազմ։ Այդպիսի ողջամիտ կասկած փաստերի այսպիսի համադրումով, առաջանում է», – հայտարարել է Քոչարյանը։–0–
«Անցած ժամանակահատվածում էլի մի շարք բացահայտումներ եղան, որոնք ավելի մեծ կասկածներ առաջացրեցին, թե ինչու մենք այսպիսի պարտություն ունեցանք։ Եվ դա գումարվեց այն հանգամանքին, որ այն ժամանակ հնչեցված փաստերին, որևէ ողջամիտ բացատրություն մենք չենք ստացել։ Եվ սա՛ է ստեղծում այն մթնոլորտը, որի պատճառով քաղաքացիների շրջանում բազմաթիվ հարցեր են առաջանում, որոնք անպատասխան են մնում պետական մարմինների կողմից։ Սա, իհարկե, մեծ պրոբլեմ է», – կարծում է Քոչարյանը։
«Այսպիսի մի դիլեմա է առաջանում յուրաքանչյուր մարդու համար․ վարչապետը, իշխանությունն արեցին ամեն ինչ պատերազմ ունենալու համար կամ չարեցին ոչինչ պատերազմը կանխելու համար։ Եվ երկրորդը․ վարչապետը, իշխանությունը արեցին ամեն ինչ պատերազմում պարտվելու համար և չարեցին ոչինչ պատերազմում չպարտվելու համար։ Երբ քաղաքացին այսպիսի դիլեմայի առջև է կանգնում, իհարկե, սա նորմալ վիճակ չէ», – ասել է նա։
Այն հարցին թե, Քոչարյանն ունի՞ պատասխաններ, նա ասել է․ այնքան շատ են սխալները, որ ինքը կարծում է՝ մեկ մարդու համար, մեկ պատերազմի համար դրանք չափից դուրս շատ են։
«Ես կառաջարկեի այդ հարցին նայել այլ անկյան տակ․ իսկ ինչն է ճիշտ արվել, որպեսզի չունենանք պատերազմ և չպարտվել այդ պատերազմում։ Այս 2,5 ամսվա մեջ որևէ մեկը չի ասել, թե ինչն է ճիշտ արել այս վարչապետը, այս իշխանությունը այս վիճակում չհայտնվելու համար», – հայտարարել է Քոչարյանը։
Նրա խոսքով, սա ուղղակի ապշեցնում է, որ ենթադրվող բազմաթիվ քայլերից, նույնիսկ պատահաբար դու մեկ ճիշտ քայլ չես անում։
«Խոսքը մի շարք բաների մասին է․ դիվանագիտական ձախողում, գործընթացը փակուղի մտցնել, հրահրել Թուրքիային, Ադրբեջանին, քայլերով միավորել նրանց մեր դեմ, պատերազմի ժամանակ մարտական ճանապարհ անցած փորձառու հրամանատարների չեզոքացում, կանոնավոր բանակից անցում ջոկատների, այս ամենը քննարկվել է և շարունակում է քննարկվել մինչև օրս։ Եվ կրկնեմ, օգնեք ինձ ասել՝ ո՞ր քայլն է եղել ճիշտ, այս վիճակում չհայտնվելու համար», – նշել է նա։
Քոչարյանը նաև պատասխանել է այն հարցին, թե, հնարավոր է, որ Բելառուսի նախագահ Ալեքսանդր Լուկաշենկոն ՀՀ երրորդ նախագահ Սերժ Սարգսյանի հետ զրույցում առաջարկել է նրան 5 մլրդ դոլար Արցախի տարածքներից հրաժարվելու համար, ինչին Սարգսյանն առաջարկել է ավելի շատ։ Քոչարյանը նշել է, որ ձայնագրությունից նկատելի է, որ այդպիսի թեմա եղել է, քննարկումներ եղել են, մերժում եղել է։
«Հայտնի դարձավ նաև, որ այս նոր իշխանությունը այս կարգի խոսակցության մեջ մտել է Ադրբեջանի հետ, հայտնի պաշտոնյա, հանդիպում Դուբայում, փաստացի եղել է։ Եվ մենք չգիտենք՝ այդ առաջարկն ընդունվե՞լ է, թե՞ մերժվել։ Մենք ունենք այդպիսի խոսակցություն, որը հաստատված է և անհերքելի, և ունենք արդյունք, խոսքը տարածքների դիմաց 5 միլիարդի մասին էր։ Պատերազմի հետևանքով մենք ունենք կորած տարածքներ, ընդ որում ավելի շատ, քան այն 7 տարածքներն էին, որոնք մասին խոսում էին», – ասել է նա։
«Հիմա ես չունեմ փաստեր՝ հայտնաբերելու, ապացուցելու համար, հիմա մի բան էլ ավելի կապը, հետևանքի և առաջարկի միջև, բայց մենք ունենք իրավապահ մարմիններ, եթե ունենք պետություն, ապա այդ կապը պետք է կամ հերքվի կամ հաստատվի Դա կարելի է անել լայնածավալ և պրոֆեսիոնալ հետաքննությամբ։ Իսկ քանի որ իշխանությունը մերժում է որևէ նույնիսկ ուսումնասիրություն, մերժում է փաստահավաք խմբի ձևավորումը, ուրեմն ՀՀ յուրաքանչյուր քաղաքացի իրավունք ունի մտածելու, որ այդպիսի գործարք եղել է, այնքան ժամանակ, քանի դեռ դա չի հերքվել։ Պարզ է, որ այս իշխանության օրոք դա հնարավոր չի անել, իշխանությունը պետք է փոխվի, և քաղաքացիները իմանան՝ ինչ է կատարվել իրականում։ Ստեղծվում է տպավորություն, որ ամեն մեկը կարող է մտածել, որ սա եղել նախօրոք պարտությունը պլանավորած պատերազմ։ Այդպիսի ողջամիտ կասկած փաստերի այսպիսի համադրումով, առաջանում է», – հայտարարել է Քոչարյանը։–0–